ലണ്ടൻ: ലണ്ടനിൽ നടന്ന ‘ഗ്രേറ്റ് ഇസ്രയേലി റിയൽ എസ്റ്റേറ്റ് ഇവന്റിന്റെ’ ബ്രോഷറുകളിൽ അധിനിവേശ വെസ്റ്റ് ബാങ്കിലെയും കിഴക്കൻ ജറുസലമിലെയും ഇസ്രയേലി കുടിയേറ്റ പദ്ധതികൾ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നതായി പുറത്തുവന്നതിനെ തുടർന്ന് സംഘാടകർ വിശദീകരണവുമായി രംഗത്തെത്തി. കുടിയേറ്റ മേഖലകളുടെ പേരുകൾ ബ്രോഷറിൽ ചേർന്നത് പിഴവാണെന്നും പരിപാടിയിൽ ആ പ്രദേശങ്ങളിലെ വസ്തുക്കൾ പ്രചരിപ്പിച്ചില്ലെന്നുമാണ് സംഘാടകരുടെ നിലപാട്.
ജൂൺ 14ന് വടക്കൻ ലണ്ടനിലെ എഡ്ഗ്വെയർ യുണൈറ്റഡ് സിനഗോഗിലായിരുന്നു പരിപാടി. ബ്രോഷറുകളിൽ മാ’ലെ അദുമിം, ഗിവാത്ത് സീവ്, ക്ഫാർ എൽദാദ്, ടെനെ ഒമരിം തുടങ്ങിയ വെസ്റ്റ് ബാങ്ക് കുടിയേറ്റ മേഖലകളും കിഴക്കൻ ജറുസലമിലെ രമാത് എഷ്കോൾ, ഗിവാത്ത് ഹമതോസ് പദ്ധതികളും ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നതായി അന്വേഷണ റിപ്പോർട്ടുകൾ വ്യക്തമാക്കി.
പരിപാടിക്ക് മുമ്പ് അധിനിവേശ പ്രദേശങ്ങളിലെ വസ്തുക്കൾ വിൽക്കില്ലെന്ന് സംഘാടകർ പറഞ്ഞിരുന്നു. ആരോപണങ്ങളെ അസംബന്ധവും ഇസ്രയേൽ വിരുദ്ധ പ്രവർത്തകരുടെ പ്രചാരണമെന്നുമാണ് അവർ ആദ്യം വിശേഷിപ്പിച്ചത്. ‘ഗ്രീൻ ലൈൻ’ പരിധിക്കുള്ളിലെ ഇസ്രയേലി നഗരങ്ങളിലെ പദ്ധതികൾ മാത്രമേ പ്രദർശിപ്പിക്കുകയുള്ളൂവെന്നും സംഘാടകർ അവകാശപ്പെട്ടു.
എന്നാൽ പരിപാടിയിൽനിന്ന് ശേഖരിച്ച ബ്രോഷറുകളും പങ്കെടുത്ത കമ്പനികളുടെ വിവരങ്ങളും മുൻ വിശദീകരണത്തെ ചോദ്യം ചെയ്തു. ‘വിവാദ പ്രദേശങ്ങൾ’ എന്ന് സംഘാടകർ വിശേഷിപ്പിച്ച ഗിവാത്ത് സീവ്, ക്ഫാർ എൽദാദ് തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങൾ ബ്രോഷറിൽ ഉൾപ്പെട്ടത് തെറ്റായിരുന്നുവെന്നും അതിന് ക്ഷമ ചോദിക്കുന്നുവെന്നും അവർ പിന്നീട് അറിയിച്ചു. പരിപാടിക്കിടെ ഈ പ്രദേശങ്ങളിലെ വസ്തുക്കളെക്കുറിച്ച് ആരും സംസാരിച്ചില്ലെന്നും സംഘാടകർ പറഞ്ഞു.
പരിപാടിക്ക് മുമ്പ് തന്നെ ഗുഷ് എറ്റ്സിയോൺ ഉൾപ്പെടെയുള്ള കുടിയേറ്റ മേഖലകളിൽ വീടുകൾ കണ്ടെത്താൻ താൽപര്യമുള്ളവരെ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാൻ ക്ഷണിച്ച പ്രചാരണവസ്തുക്കൾ പുറത്തുവന്നിരുന്നു. ബന്ധപ്പെട്ട വെബ്സൈറ്റിൽ വെസ്റ്റ് ബാങ്കിന്റെയും ഗസ്സയുടെയും അതിർത്തികൾ വ്യക്തമാക്കാത്ത ഭൂപടം ഉപയോഗിച്ചതായും വിമർശകർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. വിവാദം ഉയർന്നതോടെ ചില പരാമർശങ്ങൾ വെബ്സൈറ്റിൽനിന്ന് നീക്കം ചെയ്തു.
ലണ്ടൻ പരിപാടി ടൊറന്റോയിലും ന്യൂയോർക്കിലും നടന്ന സമാന റിയൽ എസ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ഷോകളുടെ അവസാന ഘട്ടമായിരുന്നു. വിദേശത്തുള്ള ജൂത സമൂഹങ്ങളെ ലക്ഷ്യമിട്ട് ഇസ്രയേലിലെ വീടുകളും നിക്ഷേപ പദ്ധതികളും പരിചയപ്പെടുത്തുന്നതാണ് പരിപാടിയുടെ പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യം. എന്നാൽ അധിനിവേശ പ്രദേശങ്ങളിലെ കുടിയേറ്റ പദ്ധതികളെ സാധാരണ വാണിജ്യ വസ്തുക്കളോടൊപ്പം അവതരിപ്പിക്കുന്നത് അന്താരാഷ്ട്ര നിയമലംഘനത്തെ സാധാരണവൽക്കരിക്കുന്നുവെന്നാണ് മനുഷ്യാവകാശ സംഘടനകളുടെ വിമർശനം.
നൂറിലധികം ബ്രിട്ടീഷ് എംപിമാരും പീയർമാരും പരിപാടി റദ്ദാക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് വിദേശകാര്യ സെക്രട്ടറിക്ക് കത്ത് നൽകിയിരുന്നു. ലണ്ടൻ മേയർ സാദിഖ് ഖാനും വിഷയത്തിൽ മെട്രോപൊളിറ്റൻ പൊലീസുമായും ഹോം ഓഫീസുമായും വിദേശകാര്യ വകുപ്പുമായും ബന്ധപ്പെട്ടതായി അറിയിച്ചു. വെസ്റ്റ് ബാങ്കിലെ ഇസ്രയേലി കുടിയേറ്റങ്ങൾ അന്താരാഷ്ട്ര നിയമവിരുദ്ധമാണെന്നതാണ് ബ്രിട്ടീഷ് സർക്കാരിന്റെ ഔദ്യോഗിക നിലപാട്.
വിദേശകാര്യ വകുപ്പ് പ്രചാരണവസ്തുക്കൾ പരിശോധിക്കാൻ അഡ്വർടൈസിങ് സ്റ്റാൻഡേർഡ്സ് അതോറിറ്റിയോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. എന്നാൽ വിഷയത്തെ പരസ്യനിയന്ത്രണ സ്ഥാപനത്തിലേക്ക് മാത്രം മാറ്റുന്നത് അപര്യാപ്തമാണെന്ന് ആംനസ്റ്റി ഇന്റർനാഷണലും ചില എംപിമാരും വിമർശിച്ചു. ബ്രിട്ടീഷ് കമ്പനികൾ നിയമവിരുദ്ധ കുടിയേറ്റ സ്വത്തുകളുടെ വിപണനത്തിൽ പങ്കെടുത്തോയെന്ന് ക്രിമിനൽ നിയമത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പരിശോധിക്കണമെന്നാണ് അവരുടെ ആവശ്യം.
പരിപാടിക്ക് പുറത്തു പലസ്തീൻ അനുകൂലരും ഇസ്രയേൽ അനുകൂലരും നടത്തിയ പ്രതിഷേധങ്ങൾക്കിടെ 14 പേരെ പൊലീസ് അറസ്റ്റ് ചെയ്തു. അക്രമം, പൊതുശാന്തി ലംഘനം, മത-വംശീയ വിദ്വേഷവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കുറ്റങ്ങൾ എന്നിവയാണ് അറസ്റ്റുകളുടെ അടിസ്ഥാനമെന്ന് പൊലീസ് അറിയിച്ചു. റിയൽ എസ്റ്റേറ്റ് പ്രചാരണത്തിന്റെ നിയമസാധുതയെക്കുറിച്ചുള്ള വിവാദം ഇതോടെ കൂടുതൽ ശക്തമായി.