റോം: ജി7 ഉച്ചകോടിക്കിടെ ഇറ്റലി പ്രധാനമന്ത്രി ജോർജിയ മേളോണി തനിക്കൊപ്പം ഫോട്ടോ എടുക്കാൻ ‘അപേക്ഷിച്ചു’ എന്ന് ഡോണൾഡ് ട്രംപ് നടത്തിയ പരാമർശം യൂറോപ്പിൽ പുതിയ നയതന്ത്ര വിവാദത്തിന് വഴിവെച്ചു. ട്രംപിന്റെ വാദം പൂർണമായി കെട്ടിച്ചമച്ചതാണെന്ന് മേളോണി തുറന്നുപറഞ്ഞതോടെ, ഒരുകാലത്ത് സൗഹൃദപരമായി കണക്കാക്കിയിരുന്ന ഇരുനേതാക്കളുടെയും ബന്ധം വീണ്ടും ശ്രദ്ധാകേന്ദ്രമായി.
ഫ്രാൻസിൽ നടന്ന ഗ്രൂപ്പ് ഓഫ് സെവൻ ഉച്ചകോടിക്കിടെ മേളോണി തന്നെ സമീപിച്ച് ഫോട്ടോ ആവശ്യപ്പെട്ടുവെന്നായിരുന്നു ട്രംപിന്റെ വാദം. എന്നാൽ മേളോണി ഈ പ്രസ്താവനയെ ചിരിച്ചുതള്ളുകയും പിന്നീട് കടുത്ത പ്രതികരണം അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. “ഡോണൾഡ് ട്രംപിന്റെ പ്രസ്താവനകൾ പൂർണമായും കെട്ടിച്ചമച്ചതാണ്. ഞാൻ തുറന്നുപറയട്ടെ, അതിൽ ഞാൻ അതിശയിക്കുന്നു,” എന്നായിരുന്നു അവരുടെ പ്രതികരണം.
മേളോണിയുടെ ഓഫീസ് പുറത്തുവിട്ട പ്രതികരണത്തിൽ, അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് സഖ്യരാജ്യങ്ങളോട് ഇങ്ങനെ പെരുമാറുന്നത് എന്തുകൊണ്ടാണെന്ന് മനസ്സിലാകുന്നില്ലെന്നും, ഇത് ആദ്യമായല്ലെന്നും അവർ പറഞ്ഞു. പുടിനും മറ്റു നേതാക്കളും അമേരിക്കയുടെ ശത്രുക്കളാണെങ്കിലും, അവരോടാണ് ട്രംപ് കൂടുതൽ സൗകര്യത്തോടെ പെരുമാറുന്നതെന്ന വിമർശനവും അവർ ഉന്നയിച്ചു.
ട്രംപും മേളോണിയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം കുറച്ചുകാലം യൂറോപ്പിൽ പ്രത്യേക ശ്രദ്ധ നേടിയിരുന്നു. വലതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയ നിലപാടുകളും കുടിയേറ്റവിരുദ്ധ സമീപനവും ഇരുവരെയും അടുത്തതാക്കി. മാരാ-ലാഗോയിലെ കൂടിക്കാഴ്ചകളിലൂടെയും വൈറ്റ് ഹൗസ് സന്ദർശനങ്ങളിലൂടെയും മേളോണി, ട്രംപ് ഭരണകൂടവുമായി യൂറോപ്പിന് സംസാരിക്കാൻ കഴിയുന്ന പ്രധാന നേതാവെന്ന പ്രതിച്ഛായ നേടിയിരുന്നു.
എന്നാൽ ഹംഗറി പ്രധാനമന്ത്രി വിക്ടർ ഓർബാനെതിരായ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പരാജയത്തിന് ശേഷം ട്രംപിന്റെ വ്യക്തിഗത രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനം കുറയുകയും, യൂറോപ്പിൽ ഇന്ധന വില, ടാരിഫ്, സുരക്ഷ, ഇറാൻ യുദ്ധം, നാറ്റോ ചർച്ചകൾ എന്നിവയിൽ വാഷിങ്ടണുമായുള്ള ഭിന്നതകൾ ശക്തമാകുകയും ചെയ്തു. ഇതോടെ മേളോണിയുടെ ‘ട്രംപ് സമീപനവും’ ഇറ്റലിയിലെ ആഭ്യന്തര രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെട്ടു.
ജി7 ഉച്ചകോടിയിൽ ഇരുവരും പരസ്പരം സൗഹൃദപരമായി സംസാരിക്കുന്ന ദൃശ്യങ്ങൾ പുറത്തുവന്നിരുന്നു. “നമ്മുടെ ബന്ധം മാറ്റമില്ലാതെ തുടരുന്നു,” എന്ന് മേളോണി മാധ്യമങ്ങളോട് പറഞ്ഞിരുന്നു. എന്നാൽ പിന്നീട് ട്രംപ് ലോസ് ആഞ്ചലസിലേക്കുള്ള യാത്രയ്ക്കിടയിൽ, മേളോണി ഫോട്ടോയ്ക്ക് അപേക്ഷിച്ചുവെന്ന തരത്തിൽ പറഞ്ഞത് ബന്ധത്തെ വീണ്ടും അസ്വസ്ഥമാക്കി.
ട്രംപിന്റെ പരാമർശത്തെ തുടർന്ന് ഇറ്റലി വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അന്റോണിയോ തജാനിയും കടുത്ത ഭാഷയിൽ പ്രതികരിച്ചു. മിയാമിയിൽ നടക്കാനിരുന്ന ഇറ്റാലിയൻ നിക്ഷേപ ഫോറത്തിൽ പങ്കെടുക്കുന്നത് അദ്ദേഹം റദ്ദാക്കി. ഇറ്റലി പ്രധാനമന്ത്രിയെക്കുറിച്ചുള്ള ട്രംപിന്റെ ഗുരുതരവും അപമാനകരവുമായ വാക്കുകൾ മുഴുവൻ ഇറ്റലിയെയും വേദനിപ്പിക്കുന്നുവെന്നും, ആ സാഹചര്യത്തിൽ ഔദ്യോഗിക സന്ദർശനം നടത്താനാവില്ലെന്നും തജാനി വ്യക്തമാക്കി.
ഇറ്റലി–അമേരിക്ക ബന്ധം നൂറ്റാണ്ടുകളായുള്ള സൗഹൃദത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമാണെന്നും, പ്രധാനമന്ത്രി മേളോണിയുടെയും മന്ത്രിസഭയുടെയും കൗൺസിൽ പ്രസിഡൻസിയെയും അപമാനിക്കുന്ന പരാമർശം അംഗീകരിക്കാനാവില്ലെന്നും തജാനി പറഞ്ഞു. ട്രംപിന്റെ പെരുമാറ്റം സഖ്യബന്ധങ്ങൾക്ക് ഹാനികരമാണെന്ന വിമർശനവും ഇറ്റലിയിലെ പല രാഷ്ട്രീയ നേതാക്കളിൽനിന്ന് ഉയർന്നു.
ഇറാൻ–ഇസ്രയേൽ സംഘർഷവും ഹോർമൂസ് കടലിടുക്കിൽ ഉയർന്ന അപകടസാധ്യതയും ചർച്ചയായിരുന്ന ജി7 ഉച്ചകോടിയിൽ മേളോണി അന്താരാഷ്ട്ര നിയമവും സമുദ്രസ്വാതന്ത്ര്യവും സംരക്ഷിക്കണമെന്ന നിലപാട് എടുത്തിരുന്നു. പിന്നീട് അമേരിക്കൻ ആക്രമണങ്ങളെയും യുദ്ധവ്യാപന ഭീഷണിയെയും കുറിച്ച് ഇറ്റലിയിൽ ആശങ്ക ഉയർന്നപ്പോൾ, ട്രംപുമായി അടുത്ത ബന്ധം പുലർത്തിയത് രാഷ്ട്രീയമായി മേളോണിക്ക് ഭാരമാകാമെന്ന വിലയിരുത്തലും ശക്തമായി.
ഇറ്റലിയിൽ നടന്ന അടുത്തകാല ജനഹിതപരിശോധനകളിൽ മേളോണിക്ക് പ്രതീക്ഷിച്ച പിന്തുണ ലഭിക്കാതിരുന്നതും ഈ വിവാദത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ പശ്ചാത്തലമാണ്. ട്രംപുമായി അതിവിശേഷ സൗഹൃദം പുലർത്തുന്നത് വോട്ടർമാരിൽ എത്രത്തോളം ഗുണകരമാണെന്ന ചോദ്യവും ഉയരുന്നു.
ജി7 ഉച്ചകോടിയിൽ പഴയ സൗഹൃദത്തിന്റെ പുറത്തേയ്ക്ക് മടങ്ങാൻ ശ്രമിച്ചിരുന്ന ട്രംപും മേളോണിയും, ഫോട്ടോ വിവാദത്തോടെ വീണ്ടും നയതന്ത്ര അസ്വസ്ഥതയുടെ കേന്ദ്രത്തിലേക്ക് നീങ്ങിയിരിക്കുകയാണ്. വ്യക്തിപരമായ പ്രശംസയും പരിഹാസവും കലർത്തുന്ന ട്രംപിന്റെ ശൈലി സഖ്യരാജ്യങ്ങളുമായുള്ള ബന്ധം എത്ര വേഗത്തിൽ സങ്കീർണമാക്കാമെന്നതിന്റെ പുതിയ ഉദാഹരണമായി ഈ സംഭവം മാറി.